OTELLERDE GECELEME HİZMETİNDEN KAYNAKLI
İNDİRİMLİ ORANA TABİ KATMA DEĞER VERGİSİ İADESİ
(İZLEYEN YIL İÇERİSİNDE TALEP EDİLEN 5.000 TL’Yİ AŞAN NAKDEN İADE)
2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki (II) sayılı listenin (B) bölümünün 25 inci sırasında yer alan; otel, motel, pansiyon, tatil köyü ve benzeri konaklama tesislerinde sunulan geceleme hizmetlerinde KDV oranı (% 8) olarak uygulanır.
Geceleme hizmeti bu işletmelerde oda veya yer tahsis etmek suretiyle verilen, tesiste günlük yatma-barınma-kalma hizmetidir. Konaklama tesislerinde geceleme hizmetinin dışında ayrıca yemek, eğlence, spor, ütü, kuru temizleme gibi hizmetler de verilebilmektedir. Konaklama tesisinde verilen bu hizmetlerden geceleme hizmeti satın almaksızın yararlanılması halinde bu hizmetler ayrıca tabi oldukları oranda vergilendirilir.
Bunun yanı sıra geceleme hizmeti satın alanlara verilen bu hizmetlerin, konaklama tesisleri tarafından ayrıca faturalandırılması ya da geceleme hizmetine ilişkin faturada geceleme bedelinin dışında ayrıca gösterilmesi halinde de söz konusu hizmetler ait oldukları oranda vergilendirilir.
Ancak, geceleme hizmeti dışında olup mutat olarak geceleme hizmeti kapsamında sunulan hizmetlere ilişkin bedellerin, geceleme bedeline dahil edilerek geceleme-konaklama bedeli olarak tek bir bedel alınması ve fatura edilmesi halinde geceleme hizmeti ile birlikte bu hizmetlere de geceleme bedeli kapsamında (% 8) oranında KDV uygulanır.
Otellerde geceleme hizmeti kapsamında verilen hizmetlerin KDV oranı %8 olması nedeniyle %18’den mal veya hizmet alımlarına ait KDV’lerin ve Amortismana tabi iktisadi kıymetlerin indirimli oranda verilen hizmete isabet eden kısmı kadar pay verilmesi sonucunda o dönemdeki iade edilecek KDV tutarına ulaşılmaktadır.
Dolayısıyla otellerde konaklama hizmeti nedeniyle indirimli orana tabi işlemlerden doğan iade tutarının hesaplanmasında, önce işlemin bünyesine doğrudan giren harcamalar nedeniyle yüklenilen vergiler dikkate alınır, daha sonra ilgili dönem genel yönetim giderleri için yüklenilen vergilerden pay verilir. Bu şekilde hesaplanan tutarın, azami iade edilebilir vergi tutarının altında kalması halinde, en fazla aradaki farka isabet eden tutar kadar amortismana tabi iktisadi kıymetler (ATİK) dolayısıyla yüklenilen vergilerden iade hesabına pay verilebilir.
Azami iade edilebilir vergi tutarı ise,indirimli orana tabi teslim veya hizmetle ilgili olarak yüklenilen vergi ile söz konusu işlemler üzerinden hesaplanan vergi arasındaki farkın, (% 1) oranına tabi işlemler için işlem bedelinin (% 17)’sini, (% 8)’e tabi işlemler için ise işlem bedelinin (% 10)’unu aşan kısmı, iade hesabına dahil edilmez. Azami iade tutarının belirlenmesinde iade talebinde bulunulan döneme kadar yapılan toplam işlem bedeli dikkate alınır, ay içi hesaplamalarda azami iade edilebilir tutarın aşılması bu durumu değiştirmez. Ancak işlemin bünyesine doğrudan giren harcamalara ilişkin olarak yüklenilen verginin, azami iade tutarını aşması halinde, mükellefin iade talebi, aşan kısım için münhasıran vergi inceleme raporu sonucuna göre yerine getirilmektedir.
Mükelleflerin, 3065 sayılı KDV Kanununun (29/2) maddesi kapsamında indirimli orana tabi işlemlerden kaynaklanan ve izleyen yıl içerisinde talep edilen 5.000 TL’yi aşan nakden iade taleplerinde takip etmeleri gereken yol ve iade sürecine ilişkin hususlara aşağıda yer verilmiştir.
1- Beyan Döneminin Tespiti
“İndirimli orana tabi işlemlerden kaynaklanan ve yılı içinde mahsuben iade edilmeyen verginin izleyen yıl içerisinde nakden iadesi izleyen yılın Ocak-Kasım vergilendirme dönemlerine ait 1 No.lu KDV Beyannamelerinden herhangi birisi ile beyan edilir. İşlemin yapıldığı yılı izleyen yıl aşıldıktan sonra düzeltme yoluyla iade talep edilmesi mümkün değildir.
2) İade Talep Süreci
Mükellefler, 1 No.lu KDV Beyannamesini vergilendirme dönemini takip eden ayın yirmidördüncü günü akşamına kadar vermekle yükümlüdürler.
Yılı içerisinde mahsuben iade edilemeyen vergiler için izleyen yılda yapılacak iade taleplerinde, 1 No.lu KDV Beyannamesinin “İstisnalar-Diğer İade Hakkı Doğuran İşlemler” kulakçığında yer alan “Diğer İade Hakkı Doğuran İşlemler” tablosundan “439-İndirimli Orana Tabi İşlemlere İlişkin İade (Yıllık)” satırı seçilir, bu satırın “Teslim ve Hizmet Bedeli” sütununa önceki yıldaki toplam işlem bedeli, “İadeye Konu Olan KDV” sütununa belirlenen iade tutarı yazılır.
Mükellefler, 1 No.lu KDV Beyannamesini verdikten sonra standart iade talep dilekçesi ile iade talebinde bulunabilir.
İade talebinde aşağıda belirtilen belgeler aranır:
– Standart iade talep dilekçesi
– İndirimli orana tabi işlemlerin yapıldığı yılda söz konusu işlemlere ait alış ve satış faturaları ve benzeri belgelerin listesi
– Yıllık iade tutarının hesaplanmasına ilişkin tablo
– Yılı içinde mahsup edilen tutarları aylık olarak gösteren tablo (Bu tabloda yılı içinde mahsubu gerçekleşen tutarların toplamı da tek satırda gösterilecektir.)
– İadenin talep edildiği izleyen yılın ilk döneminden iadenin talep edildiği döneme kadar aylar itibarıyla devreden KDV tutarlarını gösteren tablo
Mükellefler Ba ve Bs formlarını, aylık dönemler halinde düzenleyerek takip eden ayın birinci gününden itibaren son günü akşamına kadar göndermekle yükümlüdürler.
Örneğin; mükellef 2014 takvim yılına ilişkin indirimli orana tabi işlemlerden kaynaklanan ve yılı içerisinde mahsuben iade edilemeyen tutarı, 1- 24 Şubat 2015 tarihleri arasında Ocak/2015 dönemine ait 1 No.lu KDV Beyannamesi ile beyan ettikten sonra (en erken 1 Şubat 2015) vereceği standart iade talep dilekçesi ile talep edebilir. Bu döneme ilişkin Ba ve Bs formlarının en geç 28 Şubat 2015 tarihinde verilmesi üzerine KDVİRA sistemi yaklaşık 2 iş günü içerisinde rapor üretmekte ve ilgili vergi dairesine göndermektedir. Dolayısıyla mükellefin 2014 takvim yılına ilişkin indirimli orana tabi işlemlerden kaynaklanan ve yılı içerisinde mahsuben iade edilemeyen KDV’ye ilişkin iade talebi KDVİRA raporunun 2 iş günü içerisinde üretilmesi halinde yaklaşık olarak Mart/2015 ayının ilk haftasında değerlendirmeye alınabilecektir.
3)İade Talebinin Değerlendirilmesi
Mükelleflerin bu işlemlerden kaynaklanan ve 5.000 TL’yi aşan nakden iade taleplerinde 5.000 TL’yi aşan kısmın iadesi vergi inceleme raporu veya YMM tasdik raporuna göre yerine getirilir. Teminat verilmesi halinde mükellefin iade talebi yerine getirilir ve teminat, vergi inceleme raporu veya YMM raporu sonucuna göre çözülür.
KDV Genel UygulamaTebliğinin (IV/D-3) bölümünde sayılan kurum ve kuruluşların bu kapsamdaki nakden iade talepleri, yukarıda yer alan belgelerin ibrazı üzerine miktarına bakılmaksızın vergi inceleme raporu, YMM Raporu veya teminat aranmadan yerine getirilir.
Nakden iade için, iade talep dilekçesi ve iade için aranan belgelerin eksiksiz ve tam olarak verilmiş olması gerekir.
Talep, iade talep dilekçesi ve yukarıda sayılan belgelerin tamamlanıp, KDVİRA sistemi tarafından “KDV İadesi Kontrol Raporu”nun üretilmesinden ve teyidi gereken belgelerin teyidi ile mükellefin talebine bağlı olarak aşağıda belirtilen şartların (teminat/YMM raporu/VİR) gerçekleşmesinden sonra yerine getirilir.
Özel Esaslar kapsamında olumsuzluk bulunan mükelleflerin iade talepleri, KDV Genel Uygulama Tebliğinin (IV/E.ÖZEL ESASLAR) bölümünde yapılan açıklamalara göre yerine getirilir.
a) Teminat Karşılığı İade
Mükelleflerin bu işlemden kaynaklanan nakden iade taleplerinde YMM raporu ibraz edilmeden veya inceleme sonucuna göre iade öngörülmüşse inceleme yapılmadan, teminat gösterilmesi halinde iade yapılır. Söz konusu teminat vergi inceleme raporu veya YMM tasdik raporu sonucuna göre çözülür.
Teminat karşılığı iadenin yapıldığı tarihten itibaren altı ay içinde bu iade ile ilgili YMM raporunun ibraz edilmemesi halinde, söz konusu teminat vergi inceleme raporu sonucuna göre çözülür.
İndirimli Teminat Uygulama Sistemi (İTUS) sertifikası sahibi mükellefler tarafından iadenin teminat karşılığında talep edilmesi halinde, iade miktarının 5.000 TL’yi aşan kısmının (% 8)’i (dış ticaret sermaye şirketleri ve sektörel dış ticaret şirketleri için %4’ü) için teminat verilmesi yeterlidir.
b) YMM Raporuna Dayalı İade
Mükelleflerin, bu işlemden kaynaklanan nakden iade taleplerinde YMM raporu ibraz edilmesi halinde nakden iade talebi yerine getirilir. YMM raporu ile iade talebinde bulunan mükelleflere, rapor ibraz edilmedikçe nakden iade yapılmaz.
c) Vergi İnceleme Raporu ile İade
Mükelleflerin;
– İadelerini vergi inceleme raporu sonucunda almak istemeleri,
– Teminat göstermemeleri veya iadelerini YMM tasdik raporu ile alacaklarını beyan etmemeleri
hallerinde iade talepleri vergi incelemesine yetkili olanlar tarafından düzenlenen vergi inceleme raporu sonucuna göre yerine getirilir.
d) HİS Sertifikası Sahibi Mükelleflere İade
HİS sertifikası sahibi mükelleflerin iade talepleri, tutarına bakılmaksızın, teminat, VİR veya YMM raporu aranılmaksızın yerine getirilir.
Bu mükelleflerin nakden iade taleplerinde, ibraz edilen belgelere ilişkin olarak KDVİRA sistemi tarafından yapılan sorgulama neticesinde olumsuzluk tespit edilmeyen tutarlar raporun tamamlanma sürecini izleyen beş iş günü içinde iade edilir. Olumsuzluk tespit edilen alımlara ilişkin KDV tutarlarının iadesi ise olumsuzlukların giderilmesi veya aranan şartların sağlanması kaydıyla yerine getirilir.
Murat ALBAYRAK
Vergi Uzmanı